بورس و فارکسمقالات آموزشی

عرضه اولیه چیست و چگونه آن را خریداری کنیم؟ تمام نکات لازم

عرضه اولیه سهام چیست؟ یکی از موضوعات مورد بحث در بازار بورس که برای سرمایه‌گذاران فعال در بورس اهمیت بسزایی دارد، عرضه اولیه سهام شرکت‌ها است. تجربه نشان داده که بیش از ۹۰ درصد از عرضه اولیه‌هایی که در بورس انجام شده، سودآور بوده‌اند و این‌گونه می‌توان عنوان کرد که عرضه‌های اولیه حکم طلا را دارند. عرضه اولیه برای فعالین بازار همیشه از جذابیت برخوردار بوده و معامله‌ای کم ریسک برای اولین سرمایه‌گذاری در بورس محسوب می‌شود. در صورتی که شما بدانید عرضه اولیه چیست و چگونه معامله می شود میتوانید در بازار بورس به کسب سود بپردازید.

عرضه اولیه چیست؟

عرضه اولیه یا IPO  که مخفف کلمات (initial public offering) به معنی اولین عرضه عمومی است و زمانی اتفاق می افتد که شرکتی برای اولین بار در بورس پذیرفته شده و قسمتی از سهام خود را به فروش عموم می گذارد تا معاملات آن در بازار بورس انجام شود. حال این شرکت می تواند دولتی و یا خصوصی باشد اما باید از نوع سهامی باشد و با ورود به بازار بورس به شرکت سهامی عام تبدیل می شود.

چرا یک شرکت باید سهام خود را بفروشد و وارد بازار بورس شود؟

تامین مالی:

پول حاصل از فروش سهام های شرکت به حقوق صاحبان سرمایه می رسد و آنها می توانند با این پول که در اختیارشان قرار گرفته است اقدام به اجرای طرح های توسعه کنند و یا مشکلات مالی خود را رفع کند و یا حتی شرکت های دیگر تاسیس کنند و به کار آفرینی بپردازند و یا حتی این پول را دوباره به همان شرکت تزریق کنند.

سهام کارکنان:

برخی از شرکت ها سهام شان  را بین کارکنان خودشان عرضه می کنند در نتیجه بستر لازم برای خرید و فروش سهام شرکتشان برای سایر افراد مهیا نیست از این رو سهام این شرکت ها در بیشتر موارد فاقد ارزش مناسب برای سرمایه گذاری می باشد.اگر شرکت بتواند شرایط لازم برای حضور در بورس کشور را احراز نماید می تواند سهام خود را علاوه برکارکنان سازمان خود برای فروش به تمام افراد فعال در بازار سرمایه قرار دهد.

معافیت مالیاتی:

شرکت های بورسی درصد پایین تری به نسبت شرکت های سهامی خاص و … مالیات پرداخت می کنند و از مزایای قانونی دیگری مثل انتشار اوراق مشارکت بدون اخذ مجوز از بانک مرکزی بهره مند می شوند که سود های زیادی برای شرکت دارد. برای شرکت های پذیرفته شده در فرابورس نیز معافیت مالیاتی به نسبت شرکت های خارج از بازار های سرمایه بورس ۵% کمتر است که اگر درصد شناوری شرکت بیش از ۲۰% باشد دو برابر می شود.

چرا عرضه اولیه سود دارد؟

وقتی یک شرکت قرار است قسمتی از سهم خود را در بورس عرضه کند باید خریدار برای سهام شرکت موجود باشد که بتواند سهام خود را در بورس بفروشد. معمولا تمام کسانی که در بازار بورس فعالیت دارند در عرضه اولیه شرکت میکنند و خواهان سهامی که تازه وارد بازار سرمایه میشود هستند و با آغوشی باز از آن استقبال میکنند.

یک باور قدیمی که در بین فعالان بازار وجود دارد این است که خرید عرضه اولیه سودآور است. تجربه نیز نشان داده است که تاکنون بیش از ۹۰% عرضه اولیه های بورس حداقل بین ۲۰-۳۰% سود را برای خریداران آن به ارمغان آورده اند. حتی در برخی موارد این سود به بیش از ۱۰۰% نیز رسیده است. این تجربیات و باور عمومی بازار دراین باره، باعث شده است که در هنگام عرضه اولیه های جدید یک جو روانی مثبت وجود داشته باشد که منجر به افزایش تقاضا برای سهم هایی که برای بار اول عرضه می شوند به وجود بیاید.

دلیل استقبال برای خرید عرضه اولیه چیست؟

شرکتی که قصد دارد سهام خود را در بورس به­ فروش برساند، سهام شرکت خود را پایین­تر از ارزش ذاتی خود به فروش می‌رساند این کار به خاطر جذاب کردن قیمت سهام انجام می‌شود. به طور مثال اگر ارزش هر برگه سهام شرکتی که قرار است وارد بازار بورس شود 400 تومان است آن شرکت سهام خود را در قیمت 300 تومان به فروش می‌رساند. طبیعی است که فعالان بازار سرمایه به علت اینکه سهام شرکت زیر ارزش ذاتی خود است شروع به خرید سهام می‌کنند چون تقریبا به سودآوری آن سهام اطمینان دارند. به طورکلی علت استقبال از عرضه اولیه ارزان بودن قیمت سهام آن شرکت است.

فرق خرید عرضه اولیه با خرید و فروش سهام چیست

همان‌طور که بیان شد هنگامی‌ که سهام یک شرکت برای اولین بار در بورس عرضه شود، به روز اول عرضه سهام، اصطلاحاً روز عرضه گفته می‌شود؛ بنابراین انتشار سهام شرکت‌ها برای اولین بار به‌عنوان عرضه اولیه ارائه شده است. در عرضه اولیه عمومی، نام شرکت و نماد سهم، تاریخ روز عرضه، تعداد سهام قابل عرضه، سهمیه خریدار حقیقی و حقوقی، دامنه قیمتی (کف و سقف قیمت) و مدیر عرضه مشخص است؛ اما برای خرید سهام، محدودیتی در نظر گرفته نشده است و تا زمانی که عرضه برای خرید سهام وجود داشته باشد، شخص می‌تواند آن را با قیمت قابل معامله در بازار خرید نماید.

سهام شرکت‌ها در عرضه اولیه، ارزان‌تر از ارزش واقعی آن است و در بیشتر مواقع عرضه‌های اولیه که در بورس انجام شده، سودآور بوده‌اند. پس طبیعی است که تقاضا برای خرید عرضه های اولیه زیاد باشد و همه فعالین بازار بورس اوراق بهادار تمایل به خرید سهام عرضه اولیه‌ای داشته باشند. پس از روز عرضه سهام وارد بازار شده و معاملات عادی خود را آغاز می‌کند. پس از تبدیل‌شدن عرضه اولیه به سهام و به‌نوعی متعادل شدن قیمت آن، برای خرید این سهام سرمایه گذاران می‌بایست به بررسی همه‌جانبه عوامل متعدد اثرگذار در سهم پرداخته و با احتیاط و بررسی تحلیلی، اقدام به ثبت سفارش نمایند.

رشد سهام شرکت ها بعد از عرضه اولیه

همانطور که گفته شد یکی از دلایل رشد قیمت سهم بعد از عرضه اولیه، محدودیت در تعداد سهام قابل خریداری توسط سرمایه گذاران و هم چنین محدودیت در تعداد سهام عرضه شده است. علاوه بر این، سهام شرکت ها معمولا در چنین مواقعی کمی ارزان تر از ارزش ذاتی که توسط تحلیل گران برآورد شده است، عرضه می شود تا برای سرمایه گذاران جذابیت داشته باشد. وقتی سهام شرکتی ارزان تر از ارزش واقعی خود به فروش برسد، طبیعتا تقاضا برای آن سهم نیز افزایش خواهد یافت. هرچه قیمت عرضه اولیه سهم نسبت به ارزش واقعی آن کمتر باشد، جذابیت آن برای سرمایه گذاران بیشتر خواهد بود.

بعد از مدتی با افزایش قیمت سهم و هم چنین عرضه سهامداران عمده و سرمایه گذارانی که در ابتدا سهم را خریداری کرده اند و در سود هستند، به تدریج تقاضا برای سهم کاهش پیدا می کند. در این موقع اصطلاحا گفته می شود که سهم متعادل شده است. پس از متعادل شدن سهم، سرمایه گذاران به تدریج با آن سهم نیز مثل سایر سهم های بازار برخورد می کنند. از این به بعد رشد و افت قیمت سهم به عملکرد آن شرکت بستگی دارد. حتی اگر آن سهم زیاد و به شکل هیجانی رشد کرده باشد، احتمال دارد افت زیادی را نیز تجربه کند.

نحوه خرید عرضه اولیه

تمامی اشخاص حقیقی که دارای کد بورسی باشند می توانند به راحتی این خرید را انجام دهند تنها کافیست پس از مطلع شدن از عرضه اولیه در ساعت و روز مقرر شده سفارش خود را در نماد مورد نظر در محدوده قیمت و تعداد سهام تعیین شده ثبت کنند. سرمایه گذاران برای خرید عرضه اولیه سهام یک شرکت کافی است از زمان و تاریخ عرضه آن مطلع شوند. اطلاع‌رسانی عرضه اولیه از طریق سایت‌های بورسی و کانال‌های خبری انجام می‌پذیرد. اکثر کارگزاری‌ها نیز مشتریان خود را از زمان دقیق عرضه‌های اولیه آگاه می‌کنند.

نکاتی در خرید عرضه اولیه که باید به آن توجه کرد

  • ممکن است سهام با قیمت گران عرضه شود و مناسب سرمایه گذاری نباشد در اینصورت باید قبل از عرضه و خرید وضعیت سهام را بررسی کرد و چون شرکت عرضه اولیه می باشد و سابقه معاملاتی و نمودار ندارد نمی توان از تحلیل تکنیکال بهره برد و تنها باید از تحلیل بنیادی برای ارزش گذاری استفاده کرد. وضعیت صنعت و شرکت های مرتبط با شرکت عرضه اولیه در ارزش گذاری آن تاثیر دارد.
  • باید این نکته را به خاطر داشته باشیم که عرضه اولیه ها همیشه سود های خوبی برای خریداران نمی سازند و ممکن است قیمت سهمی ۲۰۰ درصد بعد از عرضه اولیه رشد کند و قیمت سهم دیگری ۵۰ درصد بیشتر شد نکند.
  • اصولا عرضه اولیه ها برای خرید مناسب هستند و بازده خوبی را به معامله گران میدهند ولی چون تعداد و مبلغ کمی سهم به هر کدمعاملاتی تعلق می گیرد مبلغ سود زیاد نخواهد بود.ولی به شما پیشنهاد میدهیم همیشه عرضه اولیه ها را بخرید و اولین روزی که سهم منفی شد از آن خارج شوید.

نکته

  • اغلب اوقات پیشنهاد می‌شود بالاترین قیمت ارائه‌شده، انتخاب گردد زیرا به‌علت تقاضای زیاد، حجم قابل‌عرضه به سفارش‌هایی با بیشترین قیمت تعلق می‌گیرد.
  • در کارگزاری آگاه این امکان وجود دارد که ۲ روز پیش از عرضه اولیه، سرمایه‌گذاران سفارش خود را به‌صورت آفلاین ثبت کنند تا در روز عرضه، سفارش خرید سهم برای هسته معاملات بورس ارسال گردد
  • در نهایت اختصاص سهام توسط سازمان بورس و اوراق بهادار به کدهای معاملاتی انجام می‌گیرد و معمولاً به دلیل تقاضای زیاد، همه افراد به‌طور مساوی و به تعدادی کمتر از حجم تعیین‌شده از عرضه بهره‌مند می‌شوند.

بهترین زمان فروش عرضه اولیه

یکی از دغدغه‌های اساسی سرمایه گذاران آگاهی از زمان مناسب فروش عرضه اولیه است. دانستن زمان مناسب برای فروش سهام عرضه ی اولیه از ارزش بالایی برخوردار است. سهامداران می‌توانند از فردای روز عرضه سهام خود را به فروش برسانند؛ اما برای دانستن بهترین زمان برای فروش سهم، می‌بایست برخی جوانب را مورد بررسی قرار دهند.

  • ارزیابی وضعیت فعلی و آینده شرکت عرضه‌شده در بازار بورس
  • توجه به میزان بزرگی و کوچکی شرکت عرضه‌شده در بازار بورس
  • مطالعه تحلیل بنیادی سهام عرضه اولیه در سایت‌های تحلیلگری و کانال‌های خبری کارگزاری‌ها
  • بررسی رفتار سهامداران عمده در ایام معاملات سهم پس از عرضه اولیه
  • بررسی روند فعلی بازار بورس که مانند هر فعالت اقتصادی دیگر دارای دوره‌های متفاوتی از رکود، رشد و رونق است.

در مورد این‌که چه زمانی بهترین نقطه برای فروش عرضه اولیه است قطعیتی وجود ندارد و به عوامل مختلفی مانند اهداف و انتظارات از سهم، نیاز به نقدینگی حاصل از عرضه اولیه، آینده شرکت و … بستگی دارد.

عرضه اولیه همیشه سودآور نیست!

در صحبت های قبلی گفتیم که در بیشتر مواقع عرضه اولیه برای سرمایه گذاران سودآور است. اما مواردی هم وجود دارند که خرید آن حتی می تواند متجر به ضرر شما بشود. پس باید دقت داشته باشید که با این ذهنیت که این کار همیشه سودآور است، بدون بررسی خرید نکنید. موارد متعددی هم وجود داشته که سهم بعد از عرضه اولیه رشد زیادی نکرده. حتی در برخی مواقع شاهد افت قیمت سهم پس از عرضه ی اولیه نیز بوده ایم. این افت قیمت می تواند دلایل مختلفی داشته باشد.

مثلا اینکه قیمت سهم در هنگام عرضه اولیه تفاوت چندانی با ارزش واقعی آن سهم نداشته است، به عبارت دیگر آن سهم جذایبیتی برای خرید نداشته است. یا اینکه سهم در شرایطی عرضه شده است که شرایط کلی بازار مناسب نبوده است و شرایط بازار در آن زمان برای عرضه آن سهم مناسب نبوده است.

سقف خرید عرضه اولیه

در عرضه اولیه به خاطر اینکه به همه‌ی افراد یکسان برسد سقف خرید قرار می­دهند و هر شخص بیشتر از سقف تعین شده اجازه خرید ندارد.

دو نکته مهم :

  • به هیچ عنوان بالاتر از حداکثر تعداد سهام قابل خرید، درخواست خرید ارسال نکنید.
  • به هیچ عنوان سقف قیمتی پیشنهاد شده را رُند نکنید حتی به قیمت بالاتر و دقیقا قیمت پیشنهادی را در قسمت خرید وارد کنید.

خرید عرضه در روز دوم

برخی از فعالان بازار سرمایه اقدام به خرید عرضه ی اولیه در روز دوم می‌کنند. اما کسانی که سهام دار هستند سهام خود را نمی فروشند و خریدار ها در بالاترین قیمت مجاز درخواست خرید قرار می‌دهند.
  • به طور ساده خرید در روز دوم عرضه اولیه تقریبا غیر ممکن است و سهام داران قصد فروش ندارند و تمام راه‌های گفته شده صرفا فرضیه هستند.
  • شخصی که قصد خرید عرضه اولیه در روز دوم و روز های بعدی را دارد باید رأس ساعت 80:30:00 درخواست خرید خود را ارسال کند.
  • هرچند بیشتر فعالان بازار در این ساعت درخواست خرید ارسال می‌کنند.
  • کسانی که در این ساعت درخواست خرید ارسال می‌کنند تقریبا نفرات اول در صف هستند
  • و اگر کسی سهام بفروشد حق با نفرات اول است که سهام را خرید کنند.

نکته: درخواست خرید عرضه ی اولیه در ساعت 80:30:00 دلیل بر خرید حتمی سهام نیست، صرفا شانس شما را برای خرید بالا می‌برد.

خرید عرضه اولیه از چند کارگزاری

به علت محدود بودن سقف خرید در عرضه ی اولیه برخیها برای خرید بیشتر سهام تصمیم میگیرند از چند کارگزاری کد بورسی دریافت کنند. نکته قابل توجه این است که عرضا اول فقط با کد ملی اختصاص میابد و شخص فقط از یک کارگزاری میتواند اقدام به خرید کند. و ممکن است شخصی از چند کارگزاری درخواست دهد درخواست آن ها لغو شود.

پس به هیچ عنوان از چند کارگزاری درخواست خرید یک عرضه ی اولیه را ثبت نکنید

سخن آخر

می‌توان گفت یکی از مهم‌ترین مزیت‌های عرضه اولیه، تأمین سرمایه برای راه‌اندازی یک کسب‌وکار جدید و یا توسعه و رشد یک کسب‌وکار قدیمی است. عرضه ی اولیه به دلیل ارزش‌گذاری سهم، کم‌تر از ارزش واقعی آن، باعث ایجاد تقاضای زیادی برای خرید از جانب سرمایه گذاران می‌شود. تقاضای زیاد برای خرید، قیمت پایین سهم و همچنین محدود بودن تعداد سهام قابل عرضه، در اکثر موارد باعث سودآور بودن و کم ریسک بودن عرضه ی اولیه می‌شود.

میانگین امتیازات ۵ از ۵
از مجموع ۱ رای

علیرضا خوش اقبال

این موقعیت نیست که انسان را می‌سازد، این انسان است که موفقیت و ثروت را خلق می‌کند.. سرنوشت شما حاصل باور هایتان است ♕

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
× به کانال تلگرامی ما بپیوندید به کانال تلگرامی ما بپیوندید